Amajoud werkt sinds 1 september 2022 als onderwijzeres in het provinciaal onderwijs en geeft les aan Kiempunt Campus Assenede, een school voor buitengewoon basisonderwijs. Ze spreekt goed Nederlands en haar prestaties werden nooit negatief geëvalueerd. Op 1 januari 2024 werd ze vast benoemd.

Amajoud droeg haar hoofddoek al toen ze op de school startte. Op 27 juni 2024 wijzigde de provincie het personeelsreglement. Sinds 1 september 2024 is daarin een expliciet verbod op zichtbare godsdienstige en levensbeschouwelijke tekens opgenomen, behalve voor leerkrachten van levensbeschouwelijke vakken.

De provincie stelde Amajoud onder meer voor om met hoofddoek islamitische godsdienst te geven. Dat weigerde ze. “Ik wil niet gereduceerd worden tot mijn geloof”, zegt ze. “Ik vind het een raar voorstel: u draagt een hoofddoek? Dan gaat u Islamles geven.” Volgens Amajoud is ze daarvoor niet opgeleid en ligt daar ook haar professionele interesse niet.

Op donderdag 3 september moest ze voor de tuchtcommissie van de provincie Oost-Vlaanderen verschijnen. Daar werd ze gehoord over haar weigering om de hoofddoek af te zetten en over een mogelijke tuchtmaatregel, die kon gaan tot ontslag.

Tijdens de voorbije procedure stelde Amajoud nog voor om haar klassieke hoofddoek te vervangen door een neutrale tulband of bandana. “Laat mij gewoon een neutraal hoofddeksel aandoen”, zegt ze. Volgens haar werd dat voorstel niet ernstig genomen. Amajoud zegt dat haar loopbaan net aantoont dat iemand “professioneel kan zijn, haar identiteit kan behouden” en er tegelijk “voor alle leerlingen” kan zijn.

Voor de onderwijzeres gaat de discussie ook over de grenzen van wat een werkgever kan opleggen. “Hoever mag een werkgever gaan in het beperken van de persoonlijke vrijheid van een leerkracht?”, vraagt ze zich af. Ze noemt de invulling die de provincie aan neutraliteit geeft “puur politiek”.

De tuchtraad die uiteindelijk heeft beslist over haar ontslag is samengesteld uit de Oost-Vlaamse deputatie, een coalitie van Vooruit, CD&V en N-VA.

“Discriminatie en intimidatie”

Het Vlaams Mensenrechteninstituut (VMRI) oordeelde eerder dat in het dossier sprake was van discriminatie en intimidatie. Amajoud trok daarna ook naar de rechtbank van eerste aanleg Oost-Vlaanderen om de neutraliteitsregel aan te vechten. De rechtbank wees haar vordering in kort geding in mei 2026 af en volgde daarmee op dat punt niet het eerdere oordeel van het VMRI.

Amajoud sluit verdere stappen niet uit. “Voor mij stopt het hier niet. Het gaat niet enkel over mijn hoofddoek of over mij persoonlijk. Voor mij gaat dit veel breder, over een fundamenteel recht, het recht op religieuze uiting.” Ze wijst ook op het lerarentekort en vindt het moeilijk te begrijpen dat een ervaren en goed geëvalueerde leerkracht moet vertrekken, waarna de provincie iemand nieuw moet zoeken.

Het is in ons land extreem uitzonderlijk dat een leerkracht wordt ontslagen voor het dragen van een hoofddoek. Ook in het GO!, het onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap, geldt een algemeen verbod op zichtbare levensbeschouwelijke kentekens voor personeelsleden, met een uitzondering voor leerkrachten van levensbeschouwelijke vakken.

In 2006 werd een islamleerkracht ontslagen omdat ze haar hoofddoek ook buiten de lessen islamitische godsdienst bleef dragen; de Raad van State vernietigde die beslissing in 2009.

Neutraliteitsreglement

In het provinciaal onderwijs bestaat geen uniforme Vlaamse regeling. De Oost-Vlaamse deputatie voerde begin dit jaar wel een neutraliteitsreglement in dat leerlingen van het provinciaal onderwijs verbiedt om een hoofddoek te dragen. Ook bij het personeel wordt strikt toegekeken op het personeelsreglement.

Amajoud is waarschijnlijk de eerste leerkracht in Vlaanderen die haar ontslag krijgt, uitdrukkelijk vanwege het dragen van een hoofddoek.

Vakbond ACOD wil in beroep gaan tegen het ontslag van leerkracht Hadija Amajoud door de provincie Oost-Vlaanderen. Amajoud moest vertrekken vanwege het dragen van een hoofddoek, een schending van het personeelsreglement. De bond wil gebruikmaken van de decretaal voorziene procedure bij de Kamer van Beroep in Brussel. “We gaan ons daar zo lang mogelijk tegen verzetten”, zegt ACOD-vakbondsman Kristof Bruyland maandag.

Het ontslag is de jongste stap in een dossier dat al verschillende procedures heeft doorlopen. In mei 2024 startte de provincie een eerste tuchtprocedure over het dragen van de hoofddoek. De provinciale tuchtcommissie adviseerde die procedure stop te zetten, omdat de toenmalige deontologische code niet op Amajoud van toepassing was en er geen tuchtrechtelijk vervolgbaar feit kon worden vastgesteld. De provincie zette de procedure in oktober 2024 zonder sanctie stop.

Op 27 juni 2024 had de provincie intussen het aanvullend personeelsreglement gewijzigd. Sinds 1 september 2024 is daarin een expliciet verbod op zichtbare religieuze en levensbeschouwelijke symbolen voor het provinciaal onderwijspersoneel opgenomen, behalve voor personeelsleden die levensbeschouwelijke vakken geven.

Het Vlaams Mensenrechteninstituut oordeelde later dat er vóór 1 september 2024 sprake was van directe discriminatie en vanaf die datum van indirecte discriminatie. Het instituut stelde ook intimidatie vast.

Amajoud vocht de toepassing van de neutraliteitsregel daarnaast aan bij de rechtbank van eerste aanleg. Die wees haar vordering in kort geding in mei 2026 af.

ACOD wil nu via de Kamer van Beroep laten toetsen of het ontslag ook op basis van de huidige regeling standhoudt. Bruyland noemt de beslissing een precedent voor het provinciaal onderwijs in Oost-Vlaanderen.

Amajoud zelf zegt dat ze eerst de formele ontslagbeslissing wil afwachten voor ze beslist welke verdere stappen ze zet. “Ik wil dat eerst zwart op wit kunnen lezen”, zegt ze. Tegelijk maakt ze duidelijk dat de zaak voor haar breder gaat dan haar eigen ontslag. “Het gaat niet enkel over mijn hoofddoek of over mij persoonlijk. Voor mij gaat dit veel breder, over een fundamenteel recht, het recht op religieuze uiting.”

De Oost-Vlaamse deputatie verdedigt de toepassing van het personeelsreglement na het ontslag van leerkracht Hadija Amajoud, die weigert haar hoofddoek af te zetten tijdens haar werk. “Als deputatie zijn wij eraan gehouden een democratisch goedgekeurd personeelsreglement te laten respecteren”, zegt gedeputeerde Kurt Moens (N-VA) maandag.

Moens is binnen de huidige deputatie bevoegd voor de provinciale onderwijsinstellingen. Het personeelsreglement waarop de deputatie zich beroept, werd op 27 juni 2024 aangepast. Sinds 1 september 2024 geldt daarin een expliciet verbod op zichtbare religieuze en levensbeschouwelijke symbolen voor personeelsleden van de provinciale onderwijsinstellingen, behalve voor wie levensbeschouwelijke vakken geeft.

Die wijziging gebeurde nog tijdens de vorige bestuursperiode. Ook toen was Moens eerste gedeputeerde en bevoegd voor Onderwijs. De politieke samenstelling van het provinciebestuur was toen anders dan vandaag. Het aangepaste reglement werd dus niet door de huidige deputatie ingevoerd, maar is wel de basis waarop het provinciebestuur zich vandaag beroept.

Amajoud werkte al vóór de wijziging van het reglement met hoofddoek in het provinciaal onderwijs. Ze trad op 1 september 2022 in dienst en werd op 1 januari 2024 vast benoemd. Pas later dat jaar trad het expliciete kentekenverbod in werking. Haar functioneren als leerkracht stond volgens het Vlaams Mensenrechteninstituut niet ter discussie: haar lessen werden als zeer goed beoordeeld en er waren geen inhoudelijke klachten over haar prestaties.

Het Vlaams Mensenrechteninstituut oordeelde eerder dat in haar dossier sprake was van discriminatie en intimidatie. Het instituut maakte daarbij een onderscheid tussen de periode vóór en na de invoering van het expliciete verbod. Amajoud stapte daarna ook naar de rechtbank van eerste aanleg om de toepassing van de neutraliteitsregel aan te vechten, maar haar vordering in kort geding werd in mei 2026 afgewezen.

De huidige tuchtprocedure leidde nu wel tot haar ontslag. Amajoud bevestigde eerder aan Belga dat ze telefonisch op de hoogte was gebracht van de beslissing. Ze wacht nog op de formele schriftelijke kennisgeving.

De huidige deputatie beroept zich bij de toepassing van de tuchtregels op het in 2024 aangepaste personeelsreglement. Moens wil geen verdere inhoudelijke toelichting geven over de individuele afwegingen in het dossier. Daarmee beperkt de officiële reactie van de provincie zich tot het principe dat een democratisch goedgekeurd personeelsreglement moet worden nageleefd.