Een implanteerbare biokunstnier is volgens de Nierstichting een uitkomst voor mensen met nierfalen. Het kan ze verlossen van dialyse en hun kwaliteit van leven aanzienlijk verbeteren. In het UMC Utrecht is daarom een Europees uniek onderzoeksprogramma begonnen waarbij wordt gewerkt aan de ontwikkeling van deze veelbelovende behandeling.

Wereldwijd zijn miljoenen mensen met nierfalen afhankelijk van dialyse of een donororgaan. Dialyse houdt patiënten in leven, maar vervangt slechts een deel van de nierfunctie en heeft grote gevolgen voor het dagelijks leven.

De ambitie van het Het Biohybrid Kidney Crossing Borders (XB)-programma is groot: een biokunstnier ontwikkelen die in het lichaam kan worden geïmplanteerd en continu werkt. Anders dan een huidige dialysemachine, die vooral afvalstoffen uit het bloed filtert, bevat de biokunstnier ook levende niercellen.

Die moeten helpen om water en waardevolle stoffen terug te winnen en afvalstoffen nog beter te verwijderen. Daarmee zou de behandeling dichter in de buurt komen van de werking van een gezonde nier.

Belangrijke tussenstap

Onderzoekers van het UMC Utrecht, de Universiteit Utrecht, Universiteit Twente, onderzoekscentrum Imec en verschillende medtechbedrijven werken samen in dit programma. De Nierstichting en Health Holland maken het project financieel mogelijk.

Volgens internist-nefroloog Karin Gerritsen van het UMC Utrecht vormt de biokunstnier een belangrijke tussenstap op weg naar behandelingen die een falende nier ooit volledig kunnen vervangen. Daarvoor zijn nog veel wetenschappelijke en technologische doorbraken nodig.