Het leek er de afgelopen dagen verschillende keren op dat het kabinet ging vallen. Onenigheid over het belastingplan stuurde de politici richting de afgrond. Wat is er nou precies gebeurd?
De onenigheid begon toen vorige week bekend werd dat D66 en CDA een akkoord hebben gesloten met oppositiepartijen PRO en Volt over een aanpassing van het belastingplan. Het minderheidskabinet zocht op dat moment al weken naar steun voor het belastingplan, waarin is geregeld hoeveel belasting er volgend jaar wordt geïnd.
In het aangepaste plan waren D66, CDA, PRO en Volt het erover eens dat er een toptarief van 38,5 procent komt in de vermogensbelasting (box 3) voor miljonairs. Ook wordt het ontwijken van de erf- en schenkbelasting via schenken op papier aangepakt.
VVD niet akkoord
Het was een opmerkelijke ontwikkeling, vooral omdat coalitiepartner VVD geen extra belastingheffing voor vermogenden wil. VVD-leider Dilan Yesilgöz liet dan ook al snel weten dat haar partij er niet mee instemmen kan.
De politieke redactie van RTL Nieuws legt in deze video uit hoe het zit met het belastingplan dat zorgt voor een crisis in de coalitie:
Met hulp van oppositiepartijen Denk, 50Plus, de ChristenUnie en de Partij van de Dieren, ging de Tweede Kamer akkoord met het aangepaste plan. Maar dat was wel zonder steun van de VVD. De coalitiepartij stemde tegen het plan en dat terwijl een VVD-minister, Eelco Heinen (Financiën), het uit moet voeren.
‘Mislukt experiment’
Yesilgöz was gepikeerd over het aannemen van het plan. De VVD-leider noemde het minderheidskabinet een ‘mislukt experiment’ en verklaarde dat het op deze manier ‘niet verder’ kan.
Er kwam een crisisoverleg, waarbij de VVD een correctie op inhoud en een andere politieke balans eiste. Premier Rob Jetten sprak van ‘fundamentele gesprekken’ met als vraag hoe het kabinet ervoor kan zorgen dat Nederland ‘krijgt wat het verdient’.
Het bleek moeilijk om de partijen weer op één lijn te krijgen. Met de VVD die lijnrecht tegenover D66 en het CDA stond, leek het einde van het minderheidskabinet afgelopen vrijdag dichtbij.
Er volgden meer crisisgesprekken in het weekend, dit keer op landgoed De Zwaluwenberg in Hilversum. Wat daar precies is gezegd, is niet bekend, maar via bronnen werd wel duidelijk dat de inzet van het overleg een ‘mogelijke doorstart met aanpassingen’ was.
Vertrouwen hersteld
Uiteindelijk leidden al die gesprekken er toe dat het vertrouwen werd hersteld. De partijen maakten gisteravond bekend het eens te zijn over een doorstart. Een van de oplossingen die daarbij is afgesproken is dat er een pakket maatregelen komt voor het midden- en kleinbedrijf.
© ANP
Sybrand Buma.
Ook hebben de partijen voor de komende tijd een adviseur aangesteld. Sybrand Buma, de vicevoorzitter van de Raad van State, moet gaan kijken hoe het kabinet en de oppositie op een betere manier tot afspraken kunnen komen. “Voorlopig is het minderheidskabinet daarmee uit de gevarenzone”, zegt Fons Lambie, politiek verslaggever van RTL Nieuws.
Dinsdagochtend is er een extra ministerraad. Het kabinet zal dan de maatregelen presenteren waarover ze het eens zijn geworden.